2. Nieuwe aandachtspunten

Dit protocol is een vertaling van de NHG standaard astma 2015. Het heeft tot doel de huisartsen en praktijkondersteuners in de deelnemende zorggroepen te ondersteunen bij het inrichten van hun zorg.

De onderstaande tabellen komen uit deze NHG standaard astma 2015. Hierin staan de veranderingen kort beschreven.

 Belangrijkste wijzigingen NHG standaard

  • Luchtwegobstructie is aanwezig bij een FEV1/FVC-ratio (na bronchusverwijding) kleiner dan het 5e percentiel (van de referentiewaarden); het gefixeerde afkappunt voor obstructie (FEV1/FVC-ratio < 0,7) is vervallen.
  • Om de mate van astmacontrole vast te stellen, worden drie niveaus (goed, gedeeltelijk, slecht) onderscheiden op grond waarvan het beleid wordt aangepast.
  • In de diagnostische fase wordt spirometrie verricht vóór en ná gestandaardiseerde bronchusverwijding.
  • In de monitoringfase wordt gestandaardiseerde bronchusverwijding bij spirometrie niet aanbevolen behalve bij gedeeltelijke of slechte astmacontrole; in deze fase wordt spirometrie verricht met behoud van de eigen luchtwegmedicatie van de patiënt.
  • Bij langdurige (gedurende drie jaar) goede astmacontrole met stap 1 of 2 medicatie is spirometrie in de monitoringfase niet meer nodig. Ook bij patiënten met een beperkte levensverwachting kan spirometrie achterwege gelaten worden.
  • De Landelijke Transmurale Afspraak Astma bij volwassenen uit 2007 is herzien en opgenomen in deze standaard.

 Kernboodschappen

  • De diagnose astma wordt gesteld op basis van anamnese en lichamelijk onderzoek en wordt ondersteund door spirometrie. Bij patiënten met periodiek hoesten zonder dyspneu of expiratoir piepen is het aantonen van reversibiliteit met spirometrie obligaat.
  • Aanbevolen wordt niet te starten met onderhoudsmedicatie (inhalatiecorticosteroïden) voordat de diagnose astma voldoende zeker is gesteld.
  • Het streven naar een rookvrije omgeving is de belangrijkste niet-medicamenteuze maatregel.
  • Voordat medicatie wordt verhoogd of uitgebreid, moeten onder andere de therapietrouw, de inhalatietechniek en het vermijden van prikkels (‘TIP-aandachtspunten’) worden geëvalueerd.
  • Inhalatiecorticosteroïden (ICS) zijn de hoeksteen van de medicamenteuze behandeling van astma.
  • Bij het niet bereiken van optimale astmacontrole met een ICS wordt een langwerkend bèta-2-sympaticomimeticum (LABA) toegevoegd.

      In onze vertaling naar de DBC astma zijn verder van belang:

  • Inclusie: patiënten >16 jaar, hoofdbehandelaar huisarts, met onderhoudsbehandeling corticosteroïden, rokers of anderszins niet stabiele patiënten.
  • Bij opname in het ketenzorgprogramma wordt de patiënt voorgelicht over de inhoud van het programma en over de verwachtingen die zowel patiënt als arts hebben.

© 2019 Steunpunt KOEL