8. Protocol tekenbeet

Protocol tekenbeet

 

Doel

Behandeling van de tekenbeet en het erythema migrans.

 

Werkwijze

 

1. Anamnese

  • Wanneer bent u door een teek gebeten?
  • Waar bent u gebeten (zowel lichaamsdeel als ook topografisch)?
  • Hoe is het verloop sindsdien?
  • Voelt u zich ziek?
  • Heeft u een rode ring rondom de plek van de beet gezien?
  • Gebruikt u medicijnen?
  • Bent u verder goed gezond?

 

2. Lichamelijk onderzoek

  • Inspectie huid, voorkeurslocaties, nog teken aanwezig?

 

3. Valkuilen

  • Andere huidafwijkingen?

 

4. Beleid

  • Eventueel nog achtergebleven teken verwijderen
  • Folder tekenbeet (RIVM) meegeven

 

Overleggen huisarts

  • Erytheem
  • Indien sprake van erythema migrans start antibiotica
  • Allergie voor antibiotica uitvragen
  • Bij kinderen: leeftijd en gewicht navragen

 

Begrippen en toelichting

 

Ziekteverschijnselen

De tekenbeet is over het algemeen pijnloos en blijft hierdoor vaak onopgemerkt. Soms ontstaat op de plaats van de beet een rood plekje, enkele centimeters groot, dat binnen een week weer verdwijnt. Dit hoeft niet te duiden op besmetting, maar kan een reactie zijn op de tekenbeet zelf. Bij velen verloopt de infectie asymptomatisch.

 

Het erythema migrans is een rode, zich centrifugaal uitbreidende, wegdrukbare verkleuring van de huid. De verkleuring verschijnt op de plaats van de beet en heeft een diameter van ten minste 5 centimeter tot maximaal 60 centimeter. Vanuit het centrum verbleekt het erythema migrans geleidelijk ('bull's-eye rash') om na enkele weken tot een jaar geheel te verdwijnen. De voorkeurslokalisatie van het erythema migrans hangt samen met de plaats van de beet; bij volwassenen op de benen (60% van de tekenbeten), in de liezen en op de romp. Bij kinderen zijn voorkeurlocaties het hoofd en de hals. 
Een griepachtig syndroom met algemene malaise, temperatuursverhoging, zwelling van lymfeklieren en verspringende pijnen in gewrichten, hoofd en spieren kan met of zonder EM voorkomen in het vroege stadium van Lymeborreliose. Dit duidt mogelijk op het dissemineren van de infectie. 


 

Incubatieperiode

 

Stadium 1   EM verschijnt meestal na 1tot 3 weken na de tekenbeet

Stadium 2   In het algemeen manifesteren symptomen van het vroege gedissemineerde stadium zich

                   enkele weken tot ongeveer een jaar na de infectie.

Stadium 3   Er is geen duidelijke overgang tussen de vroege gedissemineerde en de chronische

                   vormen van Lymeborreliose. Chronische Lymeborreliose kan maanden tot jaren na de

                   tekenbeet optreden. 

  

Gebieden met verhoogd risico in Nederland zijn: Achterhoek, Drenthe, Veluwe, Utrechtse Heuvelrug, Zuid-Friesland en de duingebieden.

 

Het tekenseizoen loopt van maart tot oktober; transmissie van de Borrelia vindt meestal niet plaats binnen 24 uur van het bloedmaal. Echter de kans op transmissie neemt toe naarmate de teek zich langer heeft vastgezogen.

 

Behandeling

Voor behandeling van erythema  migrans wordt aanbevolen (CBO, 2013): 

 

Volwassenen

  • Eerste keus: doxycycline

 

Voor kinderen jonger dan negen jaar

  • Eerste keus: amoxicilline

 

RIVM: www.rivm.nl/cib/infectieziekten-A-Z/infectieziekten/lymeborreliose/index.jsp

© 2019 Steunpunt KOEL